Bαλέτ Ιωσήφ - Mορφολογία & Aνάλυση

Μορφολογία είναι η λεπτομερής περιγραφή της διάρθρωσης των μουσικών μορφών. Ο τρόπος που τα μουσικά στοιχεία συνδυάζονται ώστε να ολοκληρώσουν μια σύνθεση λέγεται διεθνώς "φόρμα" (forma / form). Η φόρμα κάθε μουσικού έργου -η οποία συνήθως καθορίζει και το είδος του, π.χ. μοτέτο, κανόνας, φούγκα κ.ά.- είναι προϊόν ιστορικής εξέλιξης τεχνικών και αισθητικής, καθώς και διαφοροποιήσεων από συνθέτη σε συνθέτη. Οι φόρμες δεν υπήρξαν ποτέ απόλυτα καθορισμένες. Έτσι, όταν κάποιος δημιουργούσε μιμούμενος τη φόρμα κάποιου προγενέστερου, ακολουθούσε τη γενική απαίτηση της εποχής σε συνδυασμό με τη δική του μουσική γλώσσα και έμπνευση.
Η ελευθερία της δημιουργίας οδηγούσε σε έργα πολύ διαφοροποιημένα από τα καθιερωμένα, τα οποία έφεραν και την προσωπική σφραγίδα του συνθέτη. Οι διαφοροποιήσεις σε μια φόρμα, π.χ. τη σονάτα, περιορίζουν την μορφολογική ανάλυση στην εξέταση έργων μεγάλων δημιουργών που γράφτηκαν σε μεγάλο αριθμό -όπως οι σονάτες του Μπετόβεν, τα κουαρτέτα εγχόρδων του Χάυδν, τα κοντσέρτι γκρόσο του Κορέλλι και τα σόλο κοντσέρτα του Μότσαρτ, ή ακόμα και τις φούγκες του Ι. Σ. Μπαχ- αν και η φούγκα εξετάζεται περισσότερο ως τεχνική σύνθεσης.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Εισαγωγή
Οι μορφές της Δυτικής πολυφωνίας στο Μεσαίωνα και στην Αναγέννηση

• Όργκανουμ
• Το όργκανουμ ‘Viderunt omnes’ του Περοτέν
• Κοντούκτους
• Κανόνας και μίμηση
• Ροντέλλους και κάτσια
• Το ροντέλλους ‘Sumer is icumen in’
• Μοτέτο
• To μοτέτο ‘Kyrie eleison’ του Παλεστρίνα
• Ριτσερκάρ και καντσόνα
• Το ‘Ricercare arioso’ του A. Γκαμπριέλι
• Το ‘Ricercare sul nome BACH’ του A. Καζέλα
• Μαντριγκάλ, σανσόν & άρια
• To madrigal con gesto του Μοντεβέρντι

Οι ενόργανες μορφές του μπαρόκ

• Φούγκα
• Η φούγκα BWV561 του Μπαχ
• Διπλή & τριπλή φούγκα - Η φούγκα BWV883 του Μπαχ
• Πρελούδιο
• Χορικό πρελούδιο
• Το χορικό πρελούδιο ‘Nun danket alle Gott’ BWV657 του Μπαχ
• Ελεύθερο πρελούδιο και τοκκάτα
• Επίμονο μπάσο
• Πασσακάλια & σακόν
• Η invention του Μπαχ
• Παραλλαγή
• Θέμα με παραλλαγές: Το θέμα ‘La follia’
• Σουίτα
• Οι χοροί της σουίτας
• Η Γαλλική σουίτα αρ.5 σε σολ μείζονα (BWV816) του Μπαχ
• Σουίτα & παραλλαγές - Οι Εικόνες από μια έκθεση’ του Μουσσόρσκυ

Οι μορφές της Κλασικής περιόδου

• Σονάτα
• Η προκλασική σονάτα του Ντ. Σκαρλάτι - Σονάτα σε ρε ελάσσονα
• Κλασική σονάτα - Η φόρμα-σονάτα
• Η σονάτα σε ντο μείζονα του Μότσαρτ
• Η σονάτα σε φα ελάσσονα ‘appassionata’ ορ.57 του Μπετόβεν
• Η σονάτα αρ.1 του Μπραμς (α' μέρος)
• Η σονάτα αρ.7 του Προκόφιεφ (α' μέρος)
• Το trio ορ.99 του Σούμπερτ (α' μέρος)
• Η φόρμα του λιντ στη σονάτα
• Η φόρμα μινουέτο-τρίο & το σκέρτσο
• Το μινουέτο I & II από τη σονάτα BWV1033 του Μπαχ
• Το σκέρτσο από τη συμφωνία αρ.2 του Μπετόβεν
• Η μαζούρκα σε σι ύφεση μείζονα του Σοπέν
• Το ροντό και η φόρμα σονάτα-ροντό
• Η gavotte από την 3η παρτίτα για βιολί του Μπαχ
• Η φόρμα σονάτα-ροντό

Συμφωνία

• Η συμφωνία ως εισαγωγή όπερας
• Η ουβερτούρα από την ‘Άλκηστις’ του Λουλύ
• Κλασική συμφωνία
• Η συμφωνία αρ.5 του Μπετόβεν (ά μέρος)
• Από την καντάτα στην κοράλ - συμφωνία

Κοντσέρτο

• Κοντσέρτο γκρόσο και σόλο-κοντσέρτο
• Το κλασικό κοντσέρτο
• Το κοντσέρτο Κ488 για πιάνο και ορχήστρα του Μότσαρτ (α' μέρος)
• Η φόρμα σονάτα-ροντό στο κοντσέρτο
• Το κοντσέρτο για πιάνο και ορχήστρα αρ.3 του Μπετόβεν (γ' μέρος)
• Το κοντσέρτο Κ488 για πιάνο και ορχήστρα του Μότσαρτ (γ' μέρος)
• Το "Κοντσέρτο για ορχήστρα" του Μπέλα Μπάρτοκ

Γλωσσάρι - Ευρετήριο κατά μουσικό είδος
Ευρετήριο παραδειγμάτων
βιβλιογραφία